Okul Öncesi Eğitimin Önemi

Aile, sosyo-ekonomik ve kültürel anlamda yüksek seviyede olsa bile, yalnız başına, çocuğun okul öncesi eğitim gereksinimlerini karşılamada yetersiz kalabilir. Bu noktada devreye giren okul öncesi kurumlar; yaşlarına ve düzeylerine uygun bazı yaşantılar, deneyimler kazandırmak yoluyla çocukların gelişimine katkıda buludur. Bir yandan anne-babanın çocuğa verdiklerini geliştirebileceği gibi, diğer yandan onların yetersizliklerinin ve hatalı davranışlarının etkilerini azaltır.

Anaokulu, kurum olarak ailenin dışına atılan ilk adımdır. Anaokuluna gitmek çocuğu anne bağımlılığından uzaklaştırır ve böylelikle ilkokula başladığında alacağı eğitime, anneden uzak kalacağı saatlere hazırlıklı olur.

Okul öncesi eğitim kurumları öğrenmeye ilgi uyandırır, çocuğun içinde var olan yeteneklerin gelişmesine fırsat verir ve çocuk için en iyi oyun ortamını sunarak onların oyun gereksinimlerini karşılar. Kent yaşamının sıkışık düzeni, oyun alanlarının azlığı bu kurumların önemini artırmıştır. İyi bir okul öncesi eğitim kurumu, çocuğa en uygun oyun ortamını sağlayan yer olarak düşünülmelidir. Oyun oynayarak yaşıtları ile iletişim kuran çocuk paylaşmayı, işbirliğini, kendi haklarını korumayı ve başkalarının haklarına saygı göstermeyi öğrenir.

çocuk anaokulu ile grup psikolojisine uyum sağlar, bir grubun parçası olma duygusunu yaşar. Evde tek başına sofraya bile oturmayan çocuk, okulda arkadaşlarının da etkisiyle düzenli bir beslenme alışkanlığını kazanabilir. Yemek seçme, yemek beğenmeme davranışları da aynı şekilde ortadan kalkabilir. Kuralları hiçe sayan bir çocuk arkadaşlarına bakarak kurallara uymayı öğrenir.

özellikle okul öncesi dönemde, çocuğun dil gelişimi, onun çevresiyle olan iletişim ve etkileşimini büyük ölçüde belirlemektedir. çocuk yuvasının özgür ve uyarıcı ortamı çocuklarda zihin gelişimini hızlandırır. Anlatım gücü artar, dil dağarcığı zenginleşir. Okul yaşantıları çocuğun yeni kelimelerle tanışmasını sağlar. Arkadaşlarıyla konuşan çocuğun kelimeleri telaffuz etmesi de gelişir.

Temel öğretim programları sayı-şekil-renk bilgisi kazanmayı, insan ve hayvanları tanımayı, ülkemizi ve dünya ilkelerini tanımayı, önemli olay ve günlerle, trafik, görgü gibi çeşitli kuralları kavramayı, pek çok şarkı-şiir-tekerleme öğrenmeyi içeren anaokulları, çocuğun gelişimini kısa süre içinde hızlandırmaya başlar.

Okul öncesi eğitim kurumlarında çocuk; büyüklük-küçüklük, uzunluk-kısalık, nitelik ve nicelik kavramlarını yaş düzeylerine uygun olarak öğrenmektedir. öğretmenin anlattıklarını, okuduklarını dinlemeyi ve dinlediklerini anlatabilme yeteneğini geliştirir. çocuk, doğa olaylarını gözlemlemeyi, bir konuda karara varmayı, müziği, dansı, resim yapmayı öğrenir. Okul öncesi kurumlarında yapılan sanat çalışmaları çocukların geleceklerinde çok önemli olacak bazı yeteneklerini kullanmalarını ve geliştirmelerini sağlar.

Zengin uyaranların bulunduğu ana okullarında yapılan etkinlikler, çocuğu ilkokula hazırlayacak ve onun okuma-yazma eğitimini kolaylaştıracaktır. Bu noktada dikkat edilmesi gereken; her çocuk için bireyselleştirilmiş bir düşünce tarzı ile ilerlemenin, onların bireysel özellikleri ve ilgilerini göz önünde bulundurmanın çok değerli oluşudur. Bu sebeple, okul seçimi hayli önemlidir.

Bazı farklılıkları olan çocuklar için, okul öncesi eğitim daha da önem taşır. İçe kapanık, ilişki kuramayan, dil gelişiminde gerilikler olan, hareketlerini kontrol edemeyen, aşırı hareketli ve sınır tanımayan çocuklar eğitimden sorunların çözümü için de yararlanırlar.

Unutulmamalıdır ki okul öncesi dönem gelişimin en hızlı ilerlediği yılları kapsar. Bütün hayattaki öğrenmelerin %70` ini bu önemde ediniriz. Dolayısıyla bu aktif ve verimli yılları mümkün oldukça çocuklarımız için zengin uyarıcılar sunarak geçirmeli ve konu ile ilgili yapılan pek çok araştırmanın da açıkça ortaya koyduğu gibi okul öncesi eğitimi alan çocukların okul hayatlarında daha başarılı oldukları gerçeğini yadsımamalıyız.

Uzm.Psk.Funda Egeli BORA

PsikoTerap-İST Eğitim ve Danışmanlık Merkezi

KAYNAKLAR: Başal, H.A. (2005). Okul öncesi eğitim. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları.

Budak, E. ve Akbaş, A. (2006). Okul öncesi çocuğun gelişim ve eğitimi. İstanbul: Pozitif Yayıncılık.

Güner, A. (2005). Anaokulu ve kreş için anne baba rehberi. İstanbul: Optimist Yayınları.

Semerci, B. (2009). Birlikte büyütelim. İstanbul: Alfa Yayınları.

Yavuzer, H. (1997). çocuk eğitimi. Ankara: Remzi Kitabevi.

Yavuzer, H. (2007). Ana-baba ve çocuk. Ankara: Remzi Kitabevi.